Liderzy Komitetów Obywatelskich w Tczewie i na Pomorzu 1989-1990 Drukuj
Dnia 16 listopada 2009 roku w Tczewie odbyła się konferencja poświęcona założycielom i liderom Komitetów Obywatelskich w Tczewie i na Pomorzu. Konferencja odbyła się w cyklu „Dziedzictwo Komitetów Obywatelskich na Pomorzu”. Potwierdziła ona pionierską i kluczową rolę liderów Komitetów Obywatelskich w zwycięstwie demokracji samorządowej dnia 27 maja 1990 roku.

Niedawno obchodziliśmy 20. lecia odrodzenia demokracji w Polsce. Symboliczną datą tego zwycięstwa jest dzień 4 czerwca. Bowiem 4 czerwca 1989 roku, Polacy w wyborach parlamentarnych odsunęli komunistów od władzy. Bezpośrednim organizatorem zwycięskiego ruchu był Komitet Obywatelski „Solidarność”. Polski „Okrągły Stół” i zwycięstwo parlamentarne, znalazły naśladowców w wielu krajach Europy Środkowo-Wschodniej.

Podczas obchodów zwycięstwa z 4 czerwca 1989 r., doszedłem do przekonania, że należy zająć się dziedzictwem Komitetów Obywatelskich na Pomorzu, szczególnie w kontekście zbliżającej się 20. tej rocznicy odbudowy samorządu terytorialnego. Praktycznie aktem wyborczym z 27 maja 1990 roku, Polacy dali zwycięstwo demokracji lokalnej. To zwycięstwo było możliwe, głównie dzięki wielkiemu wysiłkowi animatorów Komitetów Obywatelskich. Na mapie ówczesnego Województwa Gdańskiego (do roku 1999 r.), obok ośrodka gdańskiego, gdyńskiego i wejherowskiego, wyraźnie wyróżnił się Komitet Obywatelski Miasta Tczewa, utworzony 16 lipca 1990 roku.

Dnia 16 listopada 2009 roku w Miejskiej Bibliotece Publicznej w Tczewie, odbyła się konferencja pt. „Współtwórcy i liderzy Komitetów Obywatelskich na Pomorzu w latach 1989-1990”. Była to już druga konferencji w cyklu „Dziedzictwo Komitetów Obywatelskich na Pomorzu”. Tak, jak i uprzednio, patronowali jej poseł Jan Kulas i Prezydent Tczewa Zenon Odya. Program tej konferencji był następujący:

1.    „Franciszka Cegielska – Lider Komitetu Obywatelskiego w Gdyni”, Joanna Grajter
2.    „Współtwórcy Gdańskiego Komitetu Obywatelskiego”, Sławomir Kosmulski
3.    „Roman Bojanowski – Od Solidarności do Komitetu Obywatelskiego Miasta Tczewa”, Kazimierz Ickiewicz
4.    „Zdzisław Jaśkowiak – Współzałożyciel Komitetu Obywatelskiego Miasta Tczewa i wybitny społecznik”, Jan Kulas

5.    „Ferdynand Motas – Wiceprzewodniczący Komitetu Obywatelskiego Miasta Tczewa i pierwszy Prezydent Tczewa (1990-1994)”, Adam Cherek 
6.    „Moja działalność w Komitecie Obywatelskim Miasta Tczewa”, Marian Sarnowski
7.    „Wojciech Szramowski – Przedstawiciel młodego pokolenia w Komitecie Obywatelskim Miasta Tczewa, redaktor i wydawca”, Radosław Sobecki
8.    „Łucja Wydrowska – Lekarz i serce Komitetu Obywatelskiego Miasta Tczewa”, Krzysztof Korda

Podczas konferencji „Współtwórcy i liderzy Komitetów Obywatelskich na Pomorzu w latach 1989-1990” słowo wstępne w imieniu patronów konferencji wygłosił poseł Jan Kulas. Podkreślił on znaczenie dziedzictwa ruchu Komitetów Obywatelskich dla odbudowy demokracji w Tczewie i na Pomorzu. W Tczewie motorem sprawczym „dziejów” był Komitet Obywatelski Miasta Tczewa.

Wszystkie zaplanowane tematy na Konferencji „Współtwórcy i liderzy Komitetów Obywatelskich na Pomorzu w latach 1989-1990” zostały zrealizowane zgodnie z planem. Jedynie referat Krzysztofa Kordy, z uwagi na jego obowiązki służbowe, wygłosił Damian Kullas.   

Joanna Grajter, obecny rzecznik prasowy Prezydenta Gdyni, nakreśliła piękną biografię Franciszki Cegielskiej. Była ona z prawdziwego zdarzenia liderem Komitetu Obywatelskiego w Gdyni. Jako Prezydent Gdyni wprowadziła swoje miasto na ścieżkę szybkiego i nowoczesnego rozwoju. Pełniła kolejno też inne ważne funkcje jak: Przewodnicząca Sejmiku Woj. Pomorskiego, poseł AWS, wiceprzewodnicząca sejmowej Komisji Finansów Publicznych i wreszcie Ministra Zdrowia. Choroba nowotworowa przerwała wybitną karierę polityczną.

Sławomir Kosmulski, obok Adama Pieńkowskiego i Romualda Plewy, należał do ścisłej czołówki liderów Gdańskiego Komitetu Obywatelskiego. Pełnił swoją funkcję całkowicie służebnie i nawet odmówił kandydowania do Rady Miasta. Przez pewien czas był nakłaniany do objęcia stanowiska Prezydenta Gdańska. Udziela się wciąż społecznie. Prywatnie jest mężem córki wybitnego pisarza i intelektualisty, Lecha Bądkowskiego (1920-1984).

Kazimierz Ickiewicz zaprezentował sylwetkę obecnego na konferencji Romana Bojanowskiego. Należał on do czołowych działaczy NSZZ „Solidarność”. Miał duże zasługi w odbudowie struktur Związku w 1989 roku. W wyborach samorządowych 1990 roku był jednym z dwóch szefów Sztabu Wyborczego. Po 27 maja 1990 roku został Wiceprzewodniczącym Rady Miejskiej, członkiem Zarządu Miasta i jego rzecznikiem prasowym. Obecnie jest szanowaną osobą prywatną.   

Sylwetkę Zdzisława Jaśkowiaka nakreślił niżej podpisany. Podkreślił jego żywotny związek z miastem Tczew. Zawodowo był kolejarzem. W 1980 zaangażował się w NSZZ „Solidarność”. Działał także w jej podziemnych strukturach. Współtworzył Komitet Obywatelski Miasta Tczewa. Przez 6 lat był Wiceprzewodniczącym Rady Miejskiej w Tczewie. Aktywnie udzielał się w kilku wspólnotach religijnych. Jest Honorowym Obywatelem Miasta Tczewa. Umarł przedwcześnie wskutek choroby nowotworowej, 4 lutego 2000 roku.

Adam Cherek przybliżył wizerunek Ferdynanda Motasa. Przybył on do Tczewa niejako za żoną. W Tczewskiej Stoczni Rzecznej był głównym technologiem. Jesienią 1990 roku został Wiceprzewodniczącym Komitetu Obywatelskiego Miasta Tczewa. Kierował Tczewskim Funduszem Pomocy Najuboższym. W czerwcu 1990 roku został Prezydentem Miasta Tczewa. Był też radnym I i II kadencji Rady Miejskiej w Tczewie. Kierował spółką handlową „Impap”. Obecnie zajmuje się spółdzielczością mieszkaniową.    

Marian Sarnowski podzielił się refleksjami z swojej działalności w Komitecie Obywatelskim Miasta Tczewa. Wrócił uwagę na znaczenie tradycji i historii w dziejach naszego miasta. Przypomniał obchody (półlegalne) Święta Niepodległości z 11 listopada 1989 roku. Omówił również kilka inicjatyw kulturalnych ważnych dla mieszkańców Tczewa.

Radosław Sobecki przedstawił postać Wojciecha Szramowskiego. Ukończył on Technikum Kolejowe. Tam m.in. spotkał się z Janem Kulasem. W końcu lat 80. ubiegłego wieku był liderem Ruchu Młodzieży Niezależnej w Tczewie.  Szczególnie wyróżnił się w dwóch kampaniach wyborczych tj. w wyborach parlamentarnych 1989 r. i w wyborach samorządowych 1990 roku. Następnie realizował się jako dziennikarz i wydawca. Obecnie jest jednym z szefów, właścicieli Grupy Wydawnictwo Pomorskie.

Biografię Łucji Wydrowskiej opracował Krzysztof Korda. Pochodzi ona z Kresów Wschodnich, a ostatnio zdążyła ukończyć 80 lat. Prawie każdy w Tczewie pamięta ją jako ofiarną lekarkę. Działała w legalnej i podziemnej NSZZ „Solidarność”, współtworzyła Komitet Obywatelski Miasta Tczewa. Była radną Rady Miejskiej w dwóch kadencjach. Za zasługi na rzecz „Solidarności” i upowszechnianie ideałów chrześcijańskich, otrzymała Honorowe Obywatelstwo Miasta Tczewa. Wciąż służy wielu ludziom radą.

Liderzy Komitetów Obywatelskich w Tczewie i na Pomorzu należą do bohaterów współczesnych czasów. Niewątpliwie są współtwórcami demokracji samorządowej. W swoim życiu kierowali się głównie ideą dobra wspólnego!

poseł (PO) Jan Kulas
Redaktor: Biuro 25.11.2009.
 
« poprzedni   następny »
Wstecz